
Savaş kruvazörü TCG Yavuz /
SMS Goeben in öyküsü
Cape
Sarych Deniz Savaşı - 2 Souchon'
un çıkışının ardından, 17.11.1914
öğleden sonrası Türk ve Rus savaş
filoları birbirlerini belirlediler. Bir keşif sürecinin
ardından gemiler savaş hattı
boyunca dizildiler. Yavuz,
Midilli'
nin desteği altında borda atışı yapabilmek için
hızla sancak tarafına dönerken, Rus gemileri de tek sıraya
dizildiler. Rus Amiral
Ebergard, savaş kruvazörünün üstün hızı
ile başedemeyeceğini bildiği için
gemilerini olabildiğince yaymaya çalışarak Yavuz'
un ateşini tek bir noktaya
toplamasına engel olmak istiyordu. En önde sancak gemisi Evstafy,
arkasında
ise sırayla Ioann
Zlatoust, Rostislav, Panteleimon
ve Tri-Sviatitelia
yer alıyordu
Bu gemilere destek veren her iki tarafa ait destroyerler de
kanatlarda dizilerek
torpil saldırısı için vaziyet kollamaya başladılar. Karşılıklı
menzil 8000 yardaya düşünce Rus Amiral ateş açma emri
verdi.Bunun
üzerine ilk olarak Evstafy
iki salvo ateş açtı ve Cape Sarych Savaşı başladı.
Bu
ateşi takiben
Yavuz 28 likleriye
borda ateşi açtı. Yavuz'
un 28 santimetrelik ağır
toplarından açılan salvo ateşi
sonucu yaklaşık 4 ton ağırlığında
çelik ve güçlü
patlayıcılar infilak ediyordu. Evstafy
kısa sürede isabet aldı ve gemide yangın
çıktı. Ayrıca iki topu hasar gördü. Fakat
Rus gemilerinin atışları da oldukça isabetliydi.
Souchon bir yandan 280
likleriyle Evstafy'
i döverken 15 santimlik toplarını da
diğer gemilerin üzerine
çevirdi. Bu arada Midilli
de destek ateşi veriyor ve düşman gemilerinin Yavuz'a
ateş teksif etmelerini önlemeye çalışıyordu.
Fakat ilerleyen dakikalarda savaş
kruvazörü 12 inçlik mermilerle vuruldu, 150
santimlik iki taret saf dışı edildi ve
yangın çıktı. Petty officer' lar yangının
olduğu bölmelere su pompalayarak hızla
tehlikeyi bertaraf etmeye çalışırken, Evstafy'
nin diğer mermisi iskele güverte
zırhını delerek içerde infilak etti. Yavuz'
un iki bölmesi çöktü ve birçok denizci
öldü. Bu
durum karşısında Souchon, cephaneliklerin
tehlike altına girmesi sonucu
harekatı durdurma kararı aldı ve
geri çekildi. Bu karar son derece isabetli bir
karardı çünkü Jutland Savaşı' nda bu nedenle
3 İngiliz savaş kruvazörü havaya
uçmuştu. Savaş sonunda her iki tarafında gemi kaybı
olmamasına karşılık, Rus
gemileri, özellikle de Evstafy
ciddi isabetler almıştı. Yavuz'
un da önemli darbe
aldığı çarpışma sonucu her iki taraftan çok
sayıda denizci ölmüştür. Karadeniz'
deki Diğer Operasyonlar Cape
Sarych Savaşı' ndan sonra Yavuz
limana geri döndü ve onarıma alındı
Bir kaç hafta süren tamirden sonra tekrar denize açılmaya
ve savaşmaya hazır
duruma gelmişti. 03.04.1914 tarihinde, Odessa -
Sivastopol hattında bir Rus
ticaret gemisini, Vostochnaya
Zvezda' yı batırdı.
Böylece bir savaş kruvazörü
olarak, asli görevlerinden bir diğerini,
düşman ticaret gemilerini yakalayıp
batırma görevini yerine getiriyordu. Bu arada Midilli
da boş durmamış ve o da
Providans
adlı başka bir gemiyi batırmıştı.
04.07.1916 tarihinde de Midilli
hafif
kruvazörü, Yavuz' un kalkanı altında Rus asker taşıyıcı
gemisi Rokkliff'
e saldırdı
ve torpilleyerek batırdı. Daha sonra
da Sochi Limanı açıklarında Rezvy
adlı
başka bir gemiyi hasara uğrattı. Tüm
bu harekatların yanısıra, Yavuz
savaşın sonuna kadar diğer gemilerle ve
özellikle Hamidiye
kruvazörü ile birlikte başka harekatlara da katıldı
ve akıncı
olarak görev gördü. Bunlardan başka,
Çanakkale Savaşları sırasında güçlü
İngiliz - Fransız Donanması' na karşı endirekt
savunmada bulundu. Yavuz
artık o
günlerde elde kalan son etkili gemiydi ve
karşısında yirmiden fazla düşman
gemisi vardı. Bu nedenle Souchon gemiyi ölümcül
bir tehlikenin içine atmayı
uygun bulmadı. Bu çarpışmalarda Yavuz
dönemin en güçlü İngiliz dretnotu olan
HMS Queen Elizabeth
ile top düellosu yapmışsa da her iki
tarafın atışlarında
isabet kaydedilmemiştir.
|